МБОУ "Устьинская СОШ им. В.Ф. Абрамович"

Сунтаар улууһугар соҕотох кадетскай кылаас Устье оскуолатыгар үлэлиир. Кылаас үөрэнээччилэри иитиигэ эрэ буолбакка, бүтүн оскуола, нэһилиэк олоҕун сэргэхситэр. Салгыы Ольга Захарова сюжетыгар көрүҥ.

*Устье оскуолатын үөрэнээччилэрин кыайыыта: улууска саҥа былаһаакка үлэҕэ киирдэ*

✳️✳️✳️Устье орто оскуолатын үөрэнээччилэрин көҕүлээһиннэринэн спортивнай-военизированнай балаһа (полоса препятствий) үлэҕэ киирдэ. Саҥа тутуллубут былаһаакка аныгы кэм ирдэбилигэр толору эппиэттиир, оҕо эт-хаан өттүнэн күүстээх, тулуурдаах буола улаатарыгар уонна байыаннай-патриотическай тыыннаах иитиллэригэр сүүнэ кыаҕы биэрэр.

Манна инникитин байыаннай дьарыктар, араас күрэхтэһиилэр, профильнай лааҕырдар тэриллэллэригэр усулуобуйа толору баар буолла. Оҕолор бэйэлэрин күүстэринэн, санааларынан төрүттээбит бырайыактара ситиһии төрүөтүнэн буолар.

Бу бырайыак оскуола үөрэнээччилэрин көҕүлээһинин өйүүр (школьное инициативное бюджетирование) тосхолунан олоххо киирдэ.

Сунтаар улууһун дьаһалтатын аатыттан улууспут кэскиллээх ыччатыгар, ситиһиилээх үөрэнээччилэригэр, кинилэри өйүүр учууталларга уонна төрөппүттэргэ өссө да саҥа үрдэллэри, ситиһиилэри баҕарабыт. Тулалыыр эйгэни тупсарар, сайыннарар көҕүлээһиҥҥитин өйүүргэ өрүү бэлэммит!

_Сунтаар улууһун дьаһалтатын пресс-сулууспата_

Ытыктабыллаах Сунтаар улууһун олохтоохторо, биир дойдулаахтарбыт!

Бука барыгытын Сунтаар улууһа сурукка-бичиккэ киирбитэ 225 сылын туолбут үбүлүөйдээх күнүнэн Сунтаар улууһун дьаһалтатын, улуус депутаттарын Сэбиэтин уонна тус бэйэбит ааппытыттан итиитик-истиҥник эҕэрдэлиибит!

Өбүгэбит ытык сирэ, олоҥхобут биһигэ буолбут Сунтаар улууһа өрөспүүбүлүкэбит биир бөдөҥ, социальнай-экономическай өттүнэн сайдыылаах, култуура уонна спорт киинэ буолар. Сүүһүнэн сыллар тухары биһиги өбүгэлэрбит үтүө үгэстэрин чөлгө тутан, айылҕа маанылаах сиригэр айа-тута, сайда үүнэ олоробут.

Сунтаар улууһа айылҕаттан бэриллибит сиртэн хостонор баайдаах, ураты куттаах сир. Арассыыйа историятыгар 1949 сыллаахха Сунтаар улууһун Кириэстээх нэһилиэгин чугаһыгар Соколиная арыытыттан аан маҥнай 22 алмаас таас кыырпахтара булуллубуттара бэлиэтэнэр. Улуус территориятыгар таас чох, цеолит уонна туус сиртэн хостонор араас баайдаах.
Сунтаар бэйэтин устуоруйатынан, култууратынан уонна дьонунан киэн туттар өрүттэрэ элбэх. Ол курдук бырамыысыланнас, аныгы технология сайдар кэмигэр Сунтаар улууһа култуура сайдыытын сабыдыалын үрдүк таһымҥа тутан, сайыннаран, төрүт үгэһин ыһыктыбакка билиҥҥи кэмҥэ илдьэ кэлбит оройуонунан биллэр.

Сунтаар улууһа саха төрүт култууратын, уран тылын уонна оһуохай үҥкүүтүн үйэтитэр сүрүн киин буолар. Сунтаардар бэйэлэригэр эрэ баар ураты оһуорунан-бичигинэн, мас уонна көмүс оҥоһуктарынан, сахалыы мааны симэхтэринэн аатыраллар. Үйэлэри туораан кэлбит үтүө үгэспитин, Саха норуотун киэн туттуутун, биир истиҥ-иһирэх, уйгуну-быйаҥы түстүүр кэрэ кэммитин уруйдуу - Улуу тунах ыһыаҕы сылын ахсын ыытабыт.
Сунтаар сирэ Социалистическай Үлэ Геройдарынан – П.Х Староватов, П.В. Гуляев, Г.Т. Семенов, Г.Е. Бессонов, Д.Г.Андреев, РФ Үлэ Геройа В.А. Михайлов, анал байыаннай дьайыыга Ийэ дойдуларын чиэстээхтик көмүскээбит Россия Геройдара Д.Н. Егоров, Ф.А. Евсеев, саха норуотун улуу ырыаһыта, олоҥхоһута уонна үҥкүүһүтэ С.А. Зверев-Кыыл Уолун, үгүс ахсааннаах маһы, тимири ыллаппат эрэ уустарын, талааннаах тарбахтаах иистэнньэҥнэрин, норуот талааннаахтарын, Павлов В.Г., К.Е. Иванов, А.К. Акимов, М.Н. Евсеев курдук биллэр судаарыстыбаннай уонна уопсастыбаннай диэйэтэллэр, суруйааччылар, поэттар уонна спортсменнар ааттарынан киэн туттар.

Бүгүҥҥү күҥҥэ Сунтаар улууһун социальнай экономическай туруга уонна кыаҕа киэҥ. Тыа хаһаайыстыбата, бырамыысыланнас, дьиэ уот уонна суол тутуута тэтимнээхтик сайдар. Тыа сирин тупсаҕай оҥоруу, дьиэ-уот коммунальнай өҥөтүнэн сөптөөхтүк хааччыйыы, нэһилиэнньэ доруобуйатын туруга, ыччат үөрэҕи ылыыта, култуура төрүт үгэстэрин чөл хаалларыы, онтон да элбэх тыын суолталаах боппуруостарга улууска сөптөөх үлэ бара турар. Биһиги улууспут Саха сирин бырамыысыланнас сайдыбыт арҕаа оройуоннарын Мииринэй, Ньурба уонна Лиэнискэй куораттарын кытта ыкса сытар буолан бэйэ оҥорон таһаарар бородууксуйаны батарыыга инники кэскиллээх.

Билигин аҕа көлүөнэ чаҕылхай ситиһиилэринэн ситимнэнэн, бүгүҥҥү бөҕө туруктаах олохпут акылаата оҥостон, улууспут инники кэскилин кэлимник сибээстээн Сунтаар улууһун өссө эбии хаҥата, сайыннара, туругурда туруохпут.
Бу бэлиэ күн улуус хас биирдии ыалыгар, олохтооҕор үөрүүнү, киэн туттууну уонна саҥа кыайыыларга кынаттааһыны аҕаллын! Эһиэхэ барыгытыгар чэгиэн доруобуйаны, дьолу-соргуну, үлэҕитигэр уонна айымньылаах олоххутугар саҥа ситиһиилэри баҕарабыт! Улууспут өрүү чэчирии, үүнэ-сайда турдун!


Сунтаар улууһун баһылыга
А.В. Григорьев

Улуус депутаттарын Сэбиэтин бэрэссэдээтэлэ
У.Д. Попова